Nhà văn Đào Phạm thùy Trang

Nghe tiếng thổi lửa phù phù của bà Sáu, tôi giật mình bước ra:

- Trời! Sao bà Sáu bắc bếp bên vách nhà con?

- Tại… bà hổng biết… chỗ nào… chỗ nào… tránh được gió…

Bà lão ngoài tám mươi nói ngập ngừng như đứa trẻ ăn vụng đang thanh minh với người lớn.

- Bà Sáu nấu gì vậy? Sao không nấu bếp gas cho tiện?

- Thôi… hao gas lắm. Mợ Út mày nói vậy. Bà luộc mấy trái cau thôi mà. Bà Sáu nói giọng phân trần như cam chịu.

- Thôi, bà vô coi truyền hình đi, con luộc cho.

Tôi nói rồi giằng lấy chiếc nồi bé tí trên tay bà lão hàng xóm đem vào bếp nhà mình bật nút “cốc”. Lên võng nằm tiếp nhưng miệng không ngớt làu bàu “Cái bà quỷ cái, luộc có mấy trái cau cho bà già chồng cũng kêu tốn này tốn nọ…”. Ba trái cau trong nồi bắt đầu sôi lọc ọc, màu xanh vờn phấn trắng đã bắt đầu ngã sang màu dưa cải. Nồi cau lại lọc ọc sôi. Tiếng xì tiếng xụp theo ngọn gió đàng lửa qua lại quanh bếp. Bà Sáu không về nhà mà ngồi lại bếp nhà tôi, phân trần mà như tâm sự, rằng cả tháng nay nằm bệnh không được ăn miếng trầu nào, có khi thèm hơn cả thèm cơm thèm bánh. Vừa buồn miệng vừa thiếu vắng, năn nỉ mãi mà con dâu thì cứ kêu đi chợ tìm đỏ con mắt cũng không thấy ai bán trầu. May sao hôm nay có người mang cho ít trầu cau đám cưới. Nhà mất bếp củi tự bao giờ. Chỉ thấy cái bếp gas chình ình nhưng không biết sử dụng. Biểu con dâu luộc giùm mấy trái cau thì nó kêu “tốn gas lắm” nên đành phải ra góc hè bắc bếp.

***

Bà Sáu gần chín mươi. Nhiều chứng bệnh lâu nay đi chu du đâu đó bỗng dưng “đổ bộ” về thân thể già nua. Mợ Út được cả họ giao trọng trách chăm sóc bà. Chả là con mợ đã lớn, mà ai cũng nói chăm người già sướng thí mồ!

Một ngày của bà Sáu bắt đầu từ năm giờ sáng, dù bà bảo cả đêm có ngủ được đâu. “Người già ăn ít, ngủ ít, nhớ chuyện nay ít chỉ có chuyện xưa là nhớ nhiều”.

Têm miếng trầu, nhấn vô ống ngoáy dằm dằm là xong phần “khai vị”. Sáu giờ bà ăn sáng, là bánh canh, bún, cháo gì đó. Chay mặn gì cũng được, cốt là có thứ bỏ vào bao tử để lua tiếp mấy viên thuốc chứ không phân biệt ngon dở gì. Thuốc, cháo, sữa, ngủ. Thuốc, cháo… đó là những công việc “quan trọng” duy nhất mà bây giờ bà Sáu phải thực thi để duy trì sự sống.

Tầm chín giờ, mợ Út bật tivi bà Sáu xem ở nhà trên rồi mợ đi… “điều binh khiển tướng” ở nhà dưới. Những “khạp”, “ù”, “oằn” cứ liên tục được ré lên.

Mấy đứa con a về bảo bà nên cởi bỏ hết mấy thứ trang sức trên người. Là vì “thầy” khuyên, người già không nên đeo trang sức. Những xâu chuỗi hạt huyền, vòng đá sa-phia trị hạ máu, chiếc vòng bạc chắn gió mà bây giờ đã ngã sang màu xám tro… tất cả bà đều run run tháo ra như đang chia tay những người thân yêu nhất. Chỉ còn chiếc nhẫn bằng đồng lỏng khỏng khua mình trong ngón tay già nua là bà nhất quyết giữ lại dù bác Hai bảo rằng nó có thể gây tai nạn cho bà bất cứ lúc nào. Tai nạn gì? Ví như má cần đi ra ngoài, mà lúc ấy vợ thằng Út không có trong phòng, má bấu người lên song cửa, chiếc nhẫn kẹt cứng đứt cả ngón tay. “Vậy thì má không đi ra ngoài. Còn chiếc nhẫn này là của ba bây tặng má lúc đám cưới. Má không xa nó được. Má đeo vầy để khi chết ba bây biết đường mà nhận ra tao”. Mấy đứa con quẹt nước mắt rồi không thấy ai nhắc bà tháo chiếc nhẫn ra nữa. Mà chiếc nhẫn bằng đồng ấy, bây giờ đã xỉn màu như lát dưa cải bé tí vắt ngang ngón tay xương xẩu của bà chứ có đẹp đẽ gì.

Với bà Sáu hình như chuyện gì cũng có thể “mang tội” được. Mà tội với ai, ai xử thì bà lắc đầu cười. Giường lâu ngày có kiến, con cháu giũ tung rồi quét gom kiến lại tặng cho chúng ít lửa thì bà can “Thôi, con cứ hốt bỏ ra sân. Đừng đốt nó tội chết!”. “Sao hồi nó cắn nội nó không tính tội?”. “Nó là  vật, biết gì. Trong kinh dạy rằng “… Nó cũng muốn như mình được sống/ Sao đành lòng tuyệt giống tuyệt nòi”. Bà ve chai tới nhà cân giấy vụn. Mới hôm qua đứa cháu dọn nhà, quơ cái cân kéo sét xẹt trong hốc kẹt ra cân hạo, rõ ràng hai mốt ký sáu. Bữa nay bả cân mười chín ký tám. Nó cự. Bà ôn tồn “Cái cân nhà mình từ thời ông Bảo Đại còn bắn cu li làm sao trúng được. Thôi, đừng tranh cãi với người lớn, tội à con”.

Con dâu bà Sáu có nết rất lạ. Hễ không có khách tới nhà thì mợ ấy có thể “ngồi sòng” từ sáng tới tối mặc bà già chồng ba bữa sáng trưa chiều chỉ ăn tô bánh canh nguội ngắt. Nhưng có ai tới thăm là mợ cứ xun xoe bên bà cụ, hết rót nước, pha sữa lại vuốt vuốt tóc tai rồi vừa nói vừa khoát khoát tay như người đang bơi:

- Má tui nè! Bả có cả chục con, cả trăm cháu nhưng cái gì cũng một tay tui hết á! Bả ăn nè, bả ị nè, gội đầu, tắm giặt nè… cái gì cũng tui hết á! Mấy ngày bả khoẻ khoẻ thì còn đỡ nhen, mấy bữa bịnh ị trây đái dầm đều một tay tui hết! Mà cái nhà này có ai phụ hợ, cho biếu gì tui đâu! Toàn vợ chồng tui “đổ mồ hôi trán, váng mồ hôi…”  sắm sửa ra không đó chứ! Thiệt là mắc bà già chồng như mắc gông vào cổ. Muốn đi đâu cũng hổng được hết trơn. Người ta cả xóm này đi du lịch đủ xứ, Sa pa, Bắc Kinh, Thiên An Môn, Ru- nây, Cao Hùng… mà tui cứ phải ở nhà chăn bà già chồng còn hơn chăn con mọn…

Người nghe có thể là hàng xóm, có thể là bà con lâu ngày ghé thăm. Thì cũng có người biếu ít quà, gửi ít tiền bà Sáu “ăn quà vặt” nhưng cũng có người hỏi xẳng:

- Vậy chứ mợ mày nói cái nhà này thứ gì cũng của vợ chồng mày thì hồi đó cậu nó cưới mợ về ngủ ngoài gốc cây à?

- Ơ… thì cũng có nhà. Mà cái nhà tranh vách ván thì kể gì!

- Tao nhớ hồi đó phần đất 25 x 30m còn bây giờ còn có 6 x 30m là sao vậy cà?

- Thì… bán để thuốc men cho má tui chứ còn đâu nữa! Mấy đận bả bịnh anh tưởng tiền chùa chắc?

- Vậy sao bây nói cái nhà này thứ gì cũng bây lo?

Câu hỏi cuối cùng cũng là câu trả lời cuối cùng cho mối tương giao của người anh em đó với cô dâu út của bà Sáu. Vì rằng từ rày về sau anh ta sẽ như người dưng nước lã trong mắt cô đấy!

Cô con dâu bà Sáu từ lúc lấy chồng về nhà này chẳng thấy làm công việc gì ngoài việc sinh thằng con trai. Nhà có mấy công ruộng thì cho người ta mướn, khỏi làm mất công tay lấm chân bùn. Thêm chiếc máy cày thì anh chồng đi cày thuê mang tiền về cho vợ. Cô dâu chỉ mỗi việc nấu ăn và… “điều binh khiển tướng”. Giờ con trai lớn đã đi hợp tác lao động, ông chồng vẫn miệt mài với chiếc máy cày. Nhà còn hai người đàn bà sống với nhau tưởng mọi việc đều an vui ai dè…

- Má! Gas lúc này mắc lắm! Luộc cau tốn gas thấy bà! Má nghỉ ăn trầu nghen! Già rồi, ăn uống thiếu rau, người khô khốc mà cứ ăn trầu… ăn trầu hoài, nóng lở môi, lở ruột hết à!

Bà Sáu không ăn trầu bằng cau tươi mà ăn bằng cau luộc. Bà bảo cau luộc mềm và thơm, độ “thẩm thấu” vào huyết quản cũng nhiều hơn cau tươi. Mấy chục năm qua bà tự đi chợ lựa từng chục cau, rồi tự luộc, tự chẻ phơi, cất giữ để ăn dần. Niềm vui của bà sau những buổi ra đồng cực nhọc là được ngồi bên chiếc ống ngoáy bóng loáng màu đồng mà nghe hương trầu bay phảng phất. Chiếc bình vôi của bà cũng thuộc hàng “đồ cổ” bởi nó bóng nhẫy nước men và hình bốn chiếc đầu sư tử màu xanh dương bé xíu gù lên nhe nanh như sẳn sàng “quặp” ai đó không phải là chủ nó. Vậy mà bây giờ đều đã bị gói vào góc tủ.

***

Bà Sáu thuộc tuýp người già xưa. Con cái lấy chồng lấy vợ ít lâu đều cho “ra riêng” với ít của cải tượng trưng. Còn tất cả đều dành cho thằng út bằng câu cửa miệng “Giàu út ăn, khó út chịu”. Nhà bà không giàu cũng không nghèo. Nghĩa là cũng có đủ nhà cửa, ít ruộng đất. Ông Sáu về cõi tiên từ lâu. Bà ở với con trai và con dâu mãi mà “chẳng chịu chết cho” (bà hay nói như vậy) để tuổi già cứ sầm sập luồn về. Bảy mươi. Bảy lăm. Tám mươi. Tám lăm. Độ tuổi nào bà cũng có những đợt bệnh thật tử nhất sinh. Có lần đã mua đồ tẩn liệm về rồi nhưng bất chợt bà vụt ngồi dậy và… sống tiếp (có phần còn khoẻ mạnh hơn). Cô con dâu chán nãn với chuyện “chết giả” của mẹ chồng nên sau đó mỗi lần bà lên cơn mệt kêu sống kêu chết đòi gọi con cháu về thì cô không gọi nữa. “Người ta ai cũng có công ăn việc làm chứ có ở không đâu mà nay kêu mai gọi rồi má vẫn… sống nhăn”. Cô nói câu quyết định. Bà Sáu bảo, con dâu bà quyết định vậy thì mai này bà “đi” chắc không thấy mặt ai.

Nhưng dạo này bà khoẻ hẳn ra. Chín mươi ngấp nghé rồi mà còn tự đi lại, ăn uống, vệ sinh được. Bà còn đòi ăn uống này nọ, mà thứ nào theo cô con dâu của bà cũng là “đồ độc”. Mợ xốc xốc rổ chân gà dưới vòi nước gọi vói ra cửa khi thấy tôi đi ngang:

- Giang! Giang! Nhà mày có gừng không? Cho mợ một chút kho thịt gà cho bà Sáu ăn coi!

- Mợ giỡn hoài, bà Sáu răng đâu mà ăn chân gà xương xẩu không vậy?

- Mày không tin thì thôi! Gừng có thì cho một củ!

- Có!

Tôi đi ngang nhà trên, bà Sáu đang nằm quay lưng vào vách rên hừ hự. Hình như ba đang lên cơn sốt. Nghe đâu hôm qua bà ăn canh chua cá hú và đi ngoài suốt đêm. Mợ Út bảo “già sinh tật” vậy đó, hôm qua ăn canh chua chảy te chảy tét mà bây giờ đòi chân gà kho. Bà cười buồn “Cháu Giang bây có tin lời mợ Út không?”. Tôi lắc đầu. Bà cười, nụ cười đồng minh.

Mấy hôm nay mợ út đi tới nhà nào cũng khoe viễn cảnh xứ Nhật Bổn mà mợ sắp được đi du lịch. Rằng con trai mợ đi hợp tác lao động ở bển, có tiền ghê lắm nên mua vé cho mợ rồi, chỉ chờ tới ngày là lên máy bay thôi. Nhưng mắc bà già chồng nay đau mai yếu thì hổng biết chừng nào mới đi được. Thiệt tình… ở đời sao mà ngộ, người sống xâng xẩng ngã ra chết cái phịch hổng hay, còn bà già chồng của mợ bịnh rề rề mà sao sống hoài hổng chịu “đi’ giùm. Tôi bảo, sao mợ ăn nói gì bất nhơn quá, người ta muốn cha mẹ già sống với mình còn không có nữa là, sao mợ cứ mở miệng ra là “trù” bà già chồng như trù giặc. Mà hình như tương lai mợ cũng là bà già chồng đó à! Mợ “hứ’ cái cóc rồi phủi mông đi về. Chu choa ơi, bộ đồ thun lạnh mợ mặc sao mà mỏng lét, khoe cái món nội y đỏ loét của nhãn hàng xì-trum thấy mà xốn con mắt!

Tự dưng hôm nay mợ Út đi chợ mua cả quày cau về luộc. Dây trầu héo queo trước ngõ cũng được mợ tưới tắm ngày ba cữ. Ba ngày sau đã thấy những chiếc lá màu xanh ngọc bắt đầu bóng nhẩy. Nia cau khô cũng đã rút mình. Khay trầu được lôi ra lau chùi thiệt kỹ. Chiếc bình vôi hình bốn đầu sư tử cũng đầy ắp những vôi. Má tôi bảo, mợ Út hết bị mấy con ma tứ sắc ám rồi nên mới quan tâm chăm sóc tới bà già chồng như thế! Mợ cười cười “Thằng con trai em sắp đưa bạn gái về chơi nhà! Việt kiều Nhật nghen chị! Nghe đâu ông già con nhỏ là một sếp bự trong nghành điện máy ở xứ sở hoa anh đào ấy! Chà… có con dâu Việt kiều oai gấp mấy lần rể nước ngoài ấy chứ! Bởi vậy em phải lo cho má em thật chu đáo để làm gương cho con dâu tương lai chứ!”

Sáng hôm nay… con đường hẹp của xóm nhỏ như nổ tung ra bởi chiếc xe kính đen mang biển số NN… chầm chậm len lỏi mãi mới vào được sân nhà bà Sáu. Các bóng điện trong nhà đều được thắp lên dù trời nắng như đổ sao vào mắt. Mấy đứa choai choai bảo, chắc là con dâu tương lai của mợ Út đẹp như diễn viên Hàn Quốc. Vài cụ già kháu nhau, chắc con bé ấy sẽ mặc kimônô. Uý chà chà… trời nóng nực như thế này mà mặc cái áo như địu con sau lưng thì làm sao mà chịu nỗi?

Xe dừng. Không ai lạ gì thằng cu Tửng con mợ Út. Chỉ khác là bây giờ nó cao lớn hơn ba năm trước. Cô gái đi cạnh nó mặc áo dài cách tân. Nghĩa là cổ khoét sâu sâu, vạt xén ngắn ngắn, chân giày cao gót đi suýt té theo đà kéo tay của thằng cu Tửng đi thẳng vào nhà trên nơi chiếc giường bà Sáu nằm hàng ngày. Thằng cu Tửng kêu to “Nội… nội… con về nè nội! Mấy năm nay nhớ nội quá trời luôn!”. Nó ào lại giường bế xốc cơ thể nhẹ như gấu bông ấy lên. Mái tóc trắng xoã xuống lơ thơ trên đôi tay rắn rỏi. Bà Sáu đã “đi” tự bao giờ.

Mâm trầu cau đầy tú nụ trên bàn chưa ai dùng đến. Những lát cau luộc màu nâu mỏng dính run run trên tay thằng cháu nội.

Đ.P.T.T (Tây Ninh)

Read more…

   *Tưởng nhớ nhà thơ Kiên Giang Hà Huy Hà

Người đã đi rồi sao đã rơi

Trăng xưa thôi đã khuất sau đồi

“Bông bần đã rụng theo dòng nườc

Hòa lẫn phù sa tăm tắp trôi”.(1)

“Hoa trắng thôi cài lên áo tím”(2)

Tình yêu muôn thuở mãi không nguôi

Người em xóm đạo thời binh lửa

Ai nhớ thương ai mắt ngậm ngùi.

“Khói  trắng”(3) còn vương mùi rạ mới

Ruộng đồng thơm”Lúa sạ miền Nam”(4)

“Quê hương thơ ấu”(5) chìm sương khói

Qua mấy “Cầu tre”, “Đẹp Hậu Giang”.(6)

Từ ấy xa rồi “Tà áo tím”(7)

“Cô hàng bông cỏ”(8) thật dễ thương

“Cánh đồng thơ”(9) nở nhiều hoa đẹp

Để lại cho đời khúc yêu đương.

“Mây Tần”(10) vẫn thoảng theo hương gió

“Lều thơ”(11) còn ngát chút tình quê

Thương anh xin nén đôi dòng lệ

Cát bụi từ nay đón anh về.

          Bên bờ sông Hậu 31/10/2014

N.A.B (Cần Thơ)

(1) Mượn ý câu thơ "Bông bần thôi rụng xuống phù sa” trong bài thơ "Đẹp Hậu Giang” của Kiên Giang.

(2,3,4,5,6,7,8)Tên những bài thơ của Kiên Giang.

(9) Trang thơ Kiên Giang phụ trách trên nhật báo Công Luận

(10)Chương trình thơ văn Kiên Giang phụ trách trên đài phát thanh Sài Gòn

(11)Trang thơ Kiên Giang phụ trách trên nhật báo Điện Tín.

Read more…

Nhà thơ Trịnh Bửu Hoài (bên trái), và nhà thơ Kiên Giang

                                                                    

         

Trong một lần đề tặng tập thơ, nhà thơ Kiên Giang ghi: Mến tặng nhà thơ Trịnh Bửu Hoài với tình thơ mộc mạc bát ngát của người vùng châu thổ Cửu Long. Hôm nay, tôi xin mượn câu nầy làm đầu đề cho bài viết về ông, một trong những thi sĩ trưởng bối của nền văn học miền Tây sông nước.

Từ thập niên 60 của thế kỉ 20, “bọn nhóc” làm thơ chúng tôi đã biết nhà thơ Kiên Giang qua chương trình thơ Mây Tần trên Đài phát thanh Sài Gòn. Lúc đó, ông đã nổi tiếng với bài thơ Hoa trắng thôi cài trên áo tím và là người chủ xướng của dòng thơ chân phương, giản dị nhưng đầy ắp hình ảnh và tình cảm của đồng bằng Nam bộ. Kế tục dòng thơ nầy, một số cây bút trẻ ở miền Tây Nam bộ cũng để lại nhiều ấn tượng trong lòng người đọc và thành danh trên văn đàn. Cụ thể là nhóm thơ văn Về Nguồn ở Cần Thơ với Lê Trúc Khanh, Hà Huy Thanh, Huyền Vân Thanh, Kiều Diễm Phượng, Phạm Hữu Quang, Nguyễn Hoài Vọng, Lê Hà Uyên, Lăng Cảnh Huy, Trân Khanh… và nhóm thơ 20 Gò Công với Trần Ngọc Hưởng, Trần Anh Tài, Đan Dạ Uyên… Đây là một khuynh hướng thơ có tính ưu việt là khắc hoạ tinh tế những sắc thái đặc thù của vùng đồng bằng mênh mông sông nước với hình ảnh cây cầu khỉ, chiếc xuồng con, cô gái quê, khói bếp cơm chiều, hàng cau thơ mộng, bông ô môi đỏ thắm… rất gần gũi với tâm hồn chân chất của người Nam bộ. Tất cả được các nhà thơ đưa vào thơ một cách gợi cảm và ban cho nó một linh hồn làm rung động lòng người.

          Những năm sau 1975, đất nước hoà bình, tôi có dịp gặp nhà thơ Kiên Giang nhiều hơn. Khi thì ở nhà anh Ngô Nguyên Nghiễm bên cầu chữ Y, trên đường về nhà (lúc đó ông ở chỗ Nhà Văn hoá quận 8) với chiếc xe đạp cà tàng và cái giỏ bàng, thỉnh thoảng ông ghé ngang ngồi cà-phê tán gẫu. Lúc tại Hội Ái hữu Sân khấu thành phố ở đường Cô Bắc. Ông sống giản dị, chân tình, gần gũi thân mật với anh em. Mỗi lần về Long Xuyên thăm con gái hoặc dự đám cưới của cháu ngoại, ông cũng đi tìm tụi tôi ngồi quán tán chuyện đời rồi mời đi dự lễ cưới của cháu ông cho vui. Mặc dù An Giang không phải là quê hương nhưng ông có nhiều kỉ niệm, nhiều tình cảm với  vùng đất nầy. Từ đó, mối thâm tình giữa ông và anh em văn nghệ An Giang ngày thêm gắn bó.

         

Khi về phụ trách Hội Văn học nghệ thuật An Giang, tôi có điều kiện mời ông về tham gia một số công việc liên quan. Lúc nào ông cũng sốt sắng nhận lời và về đúng hẹn. Mấy lần tôi mời ông về làm giám khảo các cuộc thi sáng tác bài ca cổ hoặc kịch bản ở địa phương, ông luôn làm việc nghiêm túc, cẩn trọng và đầy tinh thần trách nhiệm. Ngoài làm thơ ông còn viết bài ca cổ và tuồng cải lương với bút hiệu Hà Huy Hà. Người hâm mộ cải lương đâu thể nào quên vở Áo cưới trước cổng chùa một thời vang bóng của ông. Tôi vẫn còn nhớ lần gặp gỡ ba vị giám khảo tại thành phố Hồ Chí Minh gồm có ông và hai soạn giả Thu An, Quy Sắc. Chúng tôi kéo nhau ra Thanh Đa trao đổi công việc và dùng một buổi tiệc thân tình do nhà thơ Nguyễn Thanh Nhã chiêu đãi. Sau đó, hai soạn giả Thu An và Quy Sắc đã qui tiên, chỉ còn ông ở lại với một túi thơ nặng gánh nhân gian. Và hôm nay, ông cũng bỏ lại túi thơ ấy cho nhân gian sau một cơn đột quị.

          Năm 2006, tôi cùng anh Huỳnh Công Mước, bí thư Huyện uỷ Thoại Sơn và một số anh em ở Uỷ ban nhân dân, Trung tâm Văn hoá thông tin huyện lên gặp ông và Hội Ái hữu Sân khấu thành phố Hồ Chí Minh bàn việc kết hợp tổ chức lễ giỗ lần thứ 22 của cố soạn giả Hoa Phượng tại quê hương Thoại Sơn. Ông đã tích cực mời các anh chị ở Hội Ái hữu, các nghệ sĩ một thời gắn bó với soạn giả Hoa Phượng cùng đoàn An Giang bàn bạc chương trình tổ chức và về dự lễ giỗ cho thật long trọng, xứng đáng với công lao đóng góp cho sân khấu cải lương của người soạn giả tài hoa nầy. Ông còn đưa chúng tôi đến chùa Nghệ Sĩ để viếng nghĩa trang, thắp nén hương cho soạn giả Hoa Phượng và một số tài danh khác.

          Thơ ông có nhiều người thuộc, được phổ nhạc và nhiều bài nổi tiếng. Trong đó có những bài người ta nghe qua một lần là nhớ mãi. Nhạc sĩ Lý Dũng Liêm ở Kiên Giang, đồng hương với ông, mỗi lần qua An Giang lãnh giải hoặc dự trại tôi thường đưa đi thực tế xuống huyện. Anh nhạc sĩ nông dân cục mịch Lý Dũng Liêm còn có giọng ca trời cho khá truyền cảm. Trong những buổi tiệc giữa làng quê êm đềm, mỗi khi anh ôm đàn hát bài Tiền và lá phổ thơ của nhà thơ Kiên Giang là mọi người buông đũa lắng nghe.

                  

                             … Kiếp tôi là kiếp làm thơ

                             Vốn riêng chỉ có muôn mùa lá rơi

                             Tiền không là lá em ơi

                             Tiền là giấy bạc của đời in ra

                             Người ta giấy bạc đầy nhà

                             Cho nên mới được gọi là chồng em

                             Bây giờ những buổi chiều êm

                             Tôi gom lá đốt khói lên tận trời

                             Người mua đã bị mua rồi

                             Chợ đời họp một mình tôi… vui gì!

          Những lời thơ dung dị, mộc mạc nhưng sao mà thấm thía đến nao lòng… Đó là chất, đó là hồn của Kiên Giang.

     An Giang, cuối thu 2011

T.B.H

                                                                             

Read more…

THÁNG MƯỜI

Đất trời như đã buông xuôi
Để cơn gió bấc thổi bay. Nụ Cười

Vàng thu thôi đã thôi rồi
Tháng mười ùa đến làm mồi nhử Đông

Cuối năm còn những mỏi mong
Cháy lên em kẻo mất không Tháng Mười

DÒNG THỜI GIAN

Đồng hồ đếm ngược cuộc chơi
Phù vân một kiếp đang vơi đi dần

Tích ta tích tắc bần thần
Tìm trong khoảnh khắc một lần xuân sang

Trời mênh mang, đất mênh mang
Luân hồi luyến ái... Địa đàng thầm mơ

Mắt môi xanh thẳm bài thơ
Vít cong nỗi nhớ còn chưa chịu về

MÙA THU

Đắm hồn hương sắc Mùa Thu
Bờ môi, ánh mắt tương tư lá vàng
Trăng vằng vặc sáng ngỡ ngàng
Heo may lành lạnh... mơ màng tuổi yêu

Trời xanh bát ngát cánh diều
Quả na mở mắt nói điều chờ mong
Ngạt ngào hương cốm thơm nồng
Êm đềm lời mẹ dỗ từng giấc mơ...

Nỗi niềm man mác thoi đưa
Tâm tư rụng trắng vào thơ dâng đời

CUỐI TUẦN

Cuối tuần thèm một chuyến đi
Về miền kí ức từ khi cải ngồng
Từ khi con suối thành sông
Và khi ánh mắt mỏi mong em về...

Ta buồn với nỗi ê chề
Cuối tuần cuối cả cơn mê yêu đời!

N.V.G 

                                  

Read more…

   

Cỏ Dại

LỐI XƯA

Lối xưa vẫn mãi nơi này 

Với bao kỷ niệm vơi đầy nhớ thương 

Dáng xưa như vẫn còn vương 

Giật mình thảng thốt cuối đường bóng ai 

Ánh vàng giọt nắng chiều phai 

Hòa vào ký ức giữa ngày mơ hoang 

Trời nghiêng thả bóng mây vàng 

Hoàng hôn gói cả mênh mang vào lòng 

Lối xưa ta vẫn mơ mòng: 

Cho ta nghiêng ngả trong vòng tay ôm!

1/9/2014 

CỎ DẠI_TBN

* 

Nữ thi nhân Cỏ Dại _ TBN có tên thật là Nguyễn Thị Thanh Xuân. Cảm xúc thi ca của Cỏ Dại đa diện, đặc biệt là thơ tình. “Lối xưa” là một bài thơ thuộc mạch thơ này của chị.

Lối xưa là lối của tình yêu tràn đầy nhớ nhung và xao xuyến. Bài thơ lục bát chỉ gói gọn trong mười câu, được chia thành ba thi mạch khá rõ rệt: Bốn câu đầu là “nhân vật” thơ gặp lại lối xưa, nơi mà em đã cùng anh nhiều lần đi trên lối ấy. Khung cảnh “với bao kỷ niệm vơi đầy nhớ thương” – đủ nói lên những gì đã xảy ra của hai chúng mình ở nơi này. Từ lối xưa mà em thấy lại dáng xưa, dáng người tình thuở ấy, dáng người khiến em vương vất khôn nguôi - “vẫn còn vương” đến giờ! Cái dáng xưa ấy dẫu không hiển thị thực thể nơi đây, nhưng em vẫn tưởng như anh đang có mặt trên con đường xưa và giật mình khi gặp một bóng người nào đó – hay chính là anh? trên đường: 

Giật mình thảng thốt cuối đường bóng ai

Thực cảnh đó đã gọi về hoài niệm ở em rồi. Bốn câu thơ tiếp theo bộc lộ rõ hơn cái hòa niệm vương vất trong em:

Ánh vàng giọt nắng chiều phai 

Hòa vào ký ức giữa ngày mơ hoang 

Trời nghiêng thả bóng mây vàng 

Hoàng hôn gói cả mênh mang vào lòng

Đặc trưng tả cảnh để tả tình đã rõ, càng rõ hơn khi từng cặp câu thơ ghép nhau để thể hiện đặc trưng ấy:

“Ánh vàng giọt nắng chiều phai” là cảnh - còn “Hòa vào ký ức giữa ngày mơ hoang” là tình. Tương tự, “Trời nghiêng thả bóng mây vàng” là cảnh - còn “Hoàng hôn gói cả mênh mang vào lòng” là tình. Là nói vậy, chứ thật ra, ở mỗi câu thơ đã tự bộc lộ rõ rệt cảm xúc về cảnh và tình rồi – nói cảnh để nói tình và nói tình từ trong cảnh!

Kết khúc bài thơ, nỗi hoài niệm dội lên đến mức muốn đưa nỗi ấy trở về hiện thực hôm nay:

Lối xưa ta vẫn mơ mòng: 

Cho ta nghiêng ngả trong vòng tay ôm!

Đọc hai câu thơ trên đây, tôi nhớ đến hai câu thơ tình của Xuân Diệu:

Không, ta chẳng muốn mơ mòng

Muốn ôm mình chặt trong vòng tay ta

Háo hức và nồng nàn, ông hoàng thơ tình Xuân Diệu không muốn mơ mà muốn thực, để được ôm người tình trong vòng tay của mình. Học theo thi nhân tiền bối, Cỏ Dại cũng không kém nồng nàn, háo hức dù vẫn chỉ trong mơ để được “nghiêng ngả trong vòng tay ôm”.

Về nghệ thuật, bài thơ tạo dựng được hình tượng kết hợp giữa xưa và nay; giữa cảnh và tình; giữa nỗi niềm đã qua và muốn mong hôm nay.

Bài thơ lục bát với lối gieo vần mượt mà, nhuần nhuyễn cùng với thi từ-thi ngữ “đạt” và “độc”: Lối xưa – tựa đề bài thơ, vừa là con đường, cũng chính là hoài niệm yêu; “thảng thốt cuối đường bóng ai” – một trạng thái tâm lý rất thật; “giọt nắng chiều phai” và “trời nghiêng thả bóng mây vàng” – quan sát tinh tế rất đạt; “hoàng hôn gói cả mênh mang vào lòng” – hình thể hóa cái không hình thể; “nghiêng ngả trong vòng tay ôm!” – bộc lộ rất rõ cảm xúc háo hức, nồng nàn của tình yêu…

Chúc mừng và cảm ơn Cỏ Dại về “Lối xưa” - một bài thơ hay!

M.T (Hà Nội)

Read more…

Nhà văn trẻ Minh Vy

Hạ ngồi một mình bên ly rượu có màu xanh rực lên trong ánh đèn huyền bí, cô đưa ly rượu lên môi và cố uống một cách điệu nghệ, nhưng vẫn không tránh khỏi cái nhăn mặt vì vị nồng và chát của rượu. Đầu óc cô đang bồng bềnh theo tiếng nhạc cứ xập xình, gương mặt ửng lên màu hồng rực rỡ thể hiện sức sống của tuổi 15. Cô chợt phá lên cười rồi chợt khóc. Trong quán bar đông người thế này nhưng chẳng ai để ý tới tâm trạng của cô, mọi thứ cứ mải miết trôi theo tiếng nhạc…

Hạ lắc lư theo tiếng nhạc rồi gục đầu xuống bàn, chợt một bàn tay mạnh mẽ kéo Hạ dậy, quàng qua eo cô một cách dứt khoát.

- Về! Khuya rồi.

Mắt Hạ lờ mờ nhìn không rõ người đàn ông, mà… Hạ cũng chưa từng quen người đàn ông nào. Cô xô Quân ra, nheo mắt hỏi.

- Anh là ai vậy?

- Em về đi, mẹ đang chờ đó.

Hạ bật cười thành tiếng.

- Trời đất ơi! Anh biết mẹ tôi nữa hả?

Cánh tay của Quân nắm chặt lấy tay Hạ rồi bằng một sức mạnh của người đàn ông, Quân lôi Hạ ra khỏi cái quán bar ồn ào. Hạ dù cố sức vẫy vùng nhưng vẫn không thể thoát ra được cô đành xuôi theo. Rời quán bar, Quân vẫy một chiếc taxi rồi kéo cô vào. Trong cơn say, Hạ nói một mình, đủ để Quân nghe.

- Tôi không muốn về nhà đâu, ở đó tôi nhớ mẹ lắm.

Trên gương mặt bầu bĩnh trăng tròn của Hạ lăn ra hai dòng nước mắt. Trong tình huống này, Quân cảm thấy vô cùng khó xử. Vì nhiệm vụ anh phải đi theo cô bé chứ thật lòng anh chẳng ưa gì cái tính sáng nắng chiều mưa của cô. Trong mắt của Quân, người yêu của anh phải là một cô gái dịu dàng, nữ tính và có tính cách như một tiểu thư chứ không phải như Hạ, suốt ngày chỉ quần Jean, áo thun, ăn nói cộc lốc và có phần hơi vô duyên. Tiếng anh tài xế taxi nhắc nhở làm Quân chợt tỉnh người.

- Anh chị muốn đi tới khách sạn nào?

Quân chợt bối rối nhưng kịp bình tĩnh.

- À, không! Anh cho tôi tới làng SOS ở Gò Vấp.

Chiếc taxi đạp ga, rồi bẻ cua rẽ nhanh theo hướng khác, khiến Hạ nôn ra thứ nước vừa uống tại quán bar vào người Quân.

o0o

Đồng hồ nhích dần đến 5 giờ sáng, Hạ tỉnh dậy bên chiếc giường khá quen thuộc ở phòng số 5. Mọi người đã ngủ say, cô nhẹ nhàng bước ra cửa sổ và nhìn lên bầu trời. Có lẽ trong khu tập trung này chỉ có mình cô là khác biệt. Người ta đến đây có nhiều lý do. Có những đứa trẻ sinh ra đã không cha, không mẹ được đưa vào từ nhỏ. Có những đứa trẻ do cha mẹ bị tai nạn bất ngờ nên được đưa vào. Còn Hạ, thì người đưa cô vào trại mồ côi này chính là bà nội. Cách đây một tháng, có một vị mạnh thường quân đến thăm trại trẻ và tặng cô một cái máy tính, từ đó Hạ biết nhiều đến thế giới bên ngoài hơn. Do tính cách mạnh mẽ, Hạ xin được mẹ Năm cho Hạ vừa đi học, vừa đi làm. Công việc của Hạ là một buổi đi học ở trường, còn một buổi cô phụ rửa chén ở một quán ăn, tất nhiên là Hạ nói dối với mẹ Năm là Hạ đi dạy thêm vì sợ mẹ Năm không cho. Ở trại mồ côi, Hạ cũng ít khi tâm sự với ai, mọi niềm vui nỗi buồn cô tuôn thành những con chữ rồi post lên facebook. Vì vậy mà facebook của cô có khá nhiều bạn bè trong đó có Quân.

Hôm rồi Quân có mời Hạ đi uống cà phê, lần đầu gặp Quân, cảm nhận của cô về anh chàng này khá tốt. Bề ngoài không xấu cũng không đẹp, giọng nói đều đều nhưng được cái ăn mặc sạch sẽ, tóc cắt cao và không nhuộm. Quân ghi điểm trong mắt Hạ bởi phong cách giản dị và nam tính. Chợt nhớ lại lúc tối, cô cảm thấy xấu hổ, nhưng có một điều khó hiểu là tại sao Quân biết cô ở quán bar đó mà tìm.

Hạ leo lên giường, cố nhắm mắt ngủ trong sự thắc mắc, định bụng sáng mai sẽ gọi Quân hỏi nhưng cô không sao chợp mắt được. Cái cảm giác tò mò cứ lẩn quẩn trong đầu Hạ. Cô quyết định làm liều, cầm điện thoại lên và lục số của Quân.

- Nè! Biết giờ này mấy giờ chưa mà còn gọi vậy?

- Anh chưa ngủ hả?

-    Tôi đang đau đầu vì cô nè!

- Tui làm gì mà anh phải đau đầu?

- Rồi cô sẽ biết!

- Không lẽ… anh… yêu tôi!

- Đồ khùng!

Quân cúp máy cái rụp, làm Hạ sốc. Cô vẫn chưa đạt được mục đích của mình nên tính gọi thêm lần nữa nhưng lại thôi.

o0o

Mấy ngày nay Hạ vẫn đi lang thang theo thói quen quanh khu vườn vắng, mặt trời đang nhạt màu về chiều, khuất sau phía mái nhà của trung tâm, cô bé nhìn lên phía ô cửa màu trắng, đó là căn phòng mà mình đã chuyển đến ở được gần mười năm qua… Hôm nay Hạ có cảm giác cô đơn lạ lùng. Điều gì đó quen thuộc dường như đang rời xa Hạ. Có lẽ vì gần cả tuần nay Quân không đến gặp Hạ. Bình thường Hạ hay thấy Quân nói chuyện với mẹ Năm điều gì đó mà Hạ không được biết. Đối với cô Quân thật lạ, Quân là gì mà có thể nói chuyện với mẹ Năm một cách tự nhiên như vậy? Có lần thắc mắc, Hạ hỏi mẹ Năm nhưng không được trả lời, vì đó là bí mật bà và Quân đã hứa với nhau.

Hạ gọi điện cho Quân, nhưng không có tín hiệu. Ngoài số điện thoại đó ra, Hạ cũng chẳng có số nào khác của Quân. Cô cảm thấy bứt rứt, khó chịu. Mấy hôm nay đi học Hạ chẳng tập trung vào bài vở. Đi làm thì bị chủ la vì làm bể hai cái tô, nên trừ tiền công. Hạ thầm nhủ rằng cái tên Quân này thật đáng ghét, mọi tội lỗi đều do hắn gây nên. Giỏi thì gặp mặt, hắn sẽ biết tay.

o0o

Nửa đêm, Hạ đang ngồi lẩn thẩn nhẩm tính gì đó thì có tiếng chuông điện thoại. Á à… là số của Quân, Hạ vừa mừng nhưng vừa tức, cứ để điện thoại reo nhưng được một lúc cô sợ tiếng chuông ấy sẽ tắt và Quân lại tắt máy như trước nên vội chụp điện thoại, hét lên.

- Nè, có biết mấy giờ không mà gọi vậy?

- À! ừ cũng gần 3 giờ sáng!

- Sao toàn chơi giờ độc không vậy?

- Vì anh biết giờ này em còn thức.

- Gọi có chuyện gì không?

-    …

- Không nói tui tắt máy nha.

- Mai đi xem phim với anh không?

- Phim gì? Ở đâu?

- Đi đi rồi sẽ biết!

Quân cúp máy trước, như sợ để lâu một chút anh sẽ nghe được những tiếng phàn nàn của Hạ. Suốt đêm hôm đó, Hạ cứ bần thần, cảm giác vừa vui, vừa nôn nao trong lòng. Có lẽ đó là đầu tiên sau khi vào trung tâm, cô có cảm giác hồi hộp chờ đợi…

o0o

Rạp chiếu phim CGV khá đông khách. Hôm nay Hạ mặc một chiếc đầm màu trắng tinh, bên hông kết vài họa tiết hoa hồng cũng màu trắng. Mái tóc lưng lửng vai buông hờ hững bồng bềnh. Quân đến từ rất sớm để chở Hạ đi, trước khi qua rạp chiếu phim, Quân đưa cô đi một vòng thành phố và ăn những món ăn bình dân nhưng khá ngon miệng. Hạ bất ngờ trước kiến thức và sự hiểu biết của Quân, trước giờ cô cứ nghĩ anh là một người hời hợt, vô tâm, nhưng hôm nay anh cũng sâu sắc và tế nhị. Quân nói hôm nay sẽ cho Hạ một bất ngờ. Hạ cố lắm mới giữ được bình tĩnh, hôm nay cô chợt ngoan lạ lùng.

o0o

Ngày cô bé chào đời, mẹ lặng lẽ khóc trong căn phòng bệnh viện phụ sản nghèo nàn ở quê, nhưng đó là giọt nước mắt hạnh phúc khi mẹ chào đón cô hay đang tủi thân vì con mình sinh ra mà không có mặt cha? Mẹ đem Hạ gửi cho ông bà nội rồi bỏ đi, không một lần quay lại nhìn con. Ông bà ôm cháu gái trong tay, đôi mắt u buồn nhìn theo người phụ nữ nhẫn tâm bỏ rơi đứa con mình rứt ruột đẻ ra…

Cô gái lớn lên trong tình yêu của ông bà nội. Và rồi một hôm, khi đi học về, cô nhận được một tấm thiệp cưới để trên bàn. Mở thiệp ra là tên của mẹ mình gắn liền với tên một người đàn ông xa lạ. Ngày mai mẹ cô đi lấy chồng… Bao giọt nước mắt buồn tủi rơi trên gương mặt cô bé, chợt tiếng hát vang lên…

“Tình yêu như chuyện cổ tích
Cha đã lâu lắm không xem
Tình yêu như người bạn cũ
Mẹ đã lâu lắm không gặp
Một ô cửa trắng
Một cô bé giấu những giọt lệ giữa những vì sao
Rơi ngoài song
Trong một đêm lấp lánh ánh trăng…”

Và rồi bà nội đem cô bé vào trại trẻ mồ côi. Kể từ đó cô là đứa trẻ không cha không mẹ. Cô bé chẳng có tội gì lần lượt từng người thân đều đẩy em vào hoàn cảnh trớ trêu này. Lời bài hát kia có phải là dành cho em…

“Đằng sau từng lời hờ hững
Là tháng năm sắp qua rồi
Đằng sau nụ cười hạnh phúc
Là tiếng khóc lúc không người
Một ngôi nhà vắng
Một đêm trắng như những nỗi buồn trong đêm mùa đông
Hay màu hoa
Đang chờ lúc xuân sang thức dậy…”.

Những thước phim về cô bé mồ côi cứ trôi trên màn hình. Hạ thấy tai mình ù đi, nước mắt đã ướt nhòe khuôn mặt, vì đó chính là cuộc đời của cô. Sao Quân có thể… Hạ bật khóc và những người khách đến xem phim cũng bật khóc. Hóa ra món quà bất ngờ mà Quân tặng Hạ là đây sao? Cô đứng dậy và chạy một mạch ra sân trong tiếng gọi của Quân…

o0o

Sau cái hôm ấy, mẹ Hạ có đến trại trẻ mồ côi để tìm gặp cô. Nhưng Hạ không muốn gặp. Đối với cô mẹ đã chết rồi. Từ lâu cô không còn nhớ mẹ nữa. Cũng một tháng rồi, cô tránh không gặp mặt Quân. Tháng sáu trời đổ mưa như những giấc mơ màu trắng của cô đang trôi về.

Chiều, mẹ Năm đưa Hạ một gói quà được gói cẩn thận trong một chiếc hộp bé. Mở ra đó là một đĩa DVD ngoài bìa có tấm hình của cô đang mặc chiếc áo màu trắng tinh khôi. Không biết Quân đã chụp tấm hình ấy từ khi nào? Mà cũng có thể, bởi vì Quân đang là biên tập viên của đài truyền hình. Anh đã nói dối Hạ để ghi hình cho chương trình lúc nào cô chẳng biết. Thì ra tình cảm của cô bị anh lợi dụng để thăng tiến trong công việc, chương trình truyền hình thực tế mà anh đảm nhận đang có rating cao và thu về rất nhiều quảng cáo. Chỉ có cô là ngu ngốc, mơ mộng…

Ngoài chiếc đĩa, còn có một album mà trong đó toàn hình ảnh của Hạ, những tấm hình đẹp lung linh mà chính cô cũng bất ngờ. Lật đến cuối album, Hạ thấy có một mảnh giấy rơi ra, có dòng chữ ngay ngắn của Quân viết: “Hãy giữ lại những khoảng khắc đẹp em nhé! Đừng để giận hờn và hận thù làm xấu đi giấc mơ màu trắng tinh khôi của em. Anh xin lỗi vì đã không cho em biết sớm. Vì đặc tính của chương trình là bí mật. Có những việc người lớn đã sai lầm để lại vết thương trong em. Nhưng hãy bỏ qua và hãy xem như đó chỉ là những khúc ngoặt của cuộc đời. Hãy để mình được yêu thương và yêu thương”.

Văng vẳng trong gió lời bài hát vang lên và Hạ lẩm nhẩm hát theo: “Rồi giấc ngủ đến cô bé mơ mình là én bay trong sương mờ. Băng qua đại dương, bay đến những thiên hà xa lắm. Để cho màu trắng, như giấc mơ dịu dàng sẽ ở lại trong tim. Và trên mái nhà, đàn chim én về cùng mùa xuân”.

Ngày mai, dẫu trời có mưa, cô vẫn về bên mẹ…

M.V (TP. HCM)

Read more…

Nắng chan sợi tóc hanh vàng
Thương em vất vả khẽ khàng tuổi xuân
Giấu cười vào những bước chân
Đôi tay em vẫn tảo tần chăm lo
Cuộc đời vốn chẳng như mơ
Thời gian ích kỷ hững hờ trôi mau
Làn da em cũng xỉn màu
Môi không còn mọng đỏ au hôm nào
Dáng người lại chút xanh xao
Tóc xơ, cứng, gãy lúc nào biết đâu
Thương lắm miệng chẳng nên câu
Dằn lòng sống tốt đậm sâu duyên mình
Mai sau ví có chuyển sinh
Lại xin phu phụ trọn tình bên em.

HMC (Bình Dương)

Read more…

Ngàn năm rồi vọng phu vẫn đứng đó
Chờ ai?
Vũ trụ vần xoay
Nhưng cuộc đời con người dừng lại
Thời gian mất vị trí ông thầy vĩ đại
Vọng phu khóc người
Ai khóc vọng phu?
Niềm cảm thông như ảo ảnh phù du
Nỗi đau thành giọt nước tan vào đáy biển

T.Đ.P 

Read more…

 “Vợ Tôi” là tên tập thơ thứ 5 của Trần Bảo Định do nhà xuất bản Văn Hóa - Văn Nghệ vừa ấn hành vào quý II năm 2014; sách dày 120 trang, gồm 109 bài thơ, dành viết cho vợ! Viết cho vợ, mà cũng chính là viết cho mình, cho bạn bè, cho tình yêu thương Quê nhà, trong suốt thời gian dài hơn bốn mươi hai năm…

        Từ bài thơ đầu “Gặp Em” (trang 7):

                “Tình cờ hái mận gặp em”

         Buổi gặp gỡ đầu tiên thuở ấy thật hồn nhiên, thơ mộng; chỉ là lúc “tình cờ hái mận” thôi - nó đến như một “ngẫu nhiên” bất ngờ, nhưng đã là một định số, cho dầu “nàng” thì “Vân vê tà áo lặng thinh/ chiến tranh ngày một đẩy mình phân ly”- mà đôi tâm hồn thì đã “Tự dưng lòng thấy nao nao/ mỗi khi quay gót là bao nhiêu buồn!”.

         Xa nhau biết buồn - là đã yêu! Biết yêu rồi.

         Buổi đầu mộc mạc, ít lời là vậy, mà tình yêu thì rất khắng khít, bất tuyệt. Đúng như M.Gorki đã nhận xét “Ở đâu lắm lời hoa mỹ, ở đó thiếu Tình Yêu chân thật”.

         Nhà thơ đã thật thà “thú nhận” ngay sau đó:

                 “Bóng hình em chạm tận cùng cõi yêu!”

         Chàng trai trẻ bấy giờ như đã bị “tiếng sét” của tình yêu làm cho ngây ngất, bởi vì vừa mới “gặp em” mà tình yêu thương nơi nhà thơ đã rất đậm đà (chạm tận cùng cõi yêu), rất xót đau khi chia tay (lòng tiều tụy đau): “Qua sông chiều ráng nắng chiều/ nỗi thương nhớ xé lòng tiều tụy đau”. Tôi nghĩ, cuộc tình của nhà thơ quả là một “tiếng sét” mầu nhiệm của định mênh; đã đem hai tâm hồn quyện vào nhau không thể chia cắt ngay từ buổi ấy. Yêu nhau đến thế, thì chuyện “Em Nhận Lời Cầu Hôn” (trang 8) và “Tiệc Cưới”  (trang 9) là chuyện phải đến, như hoa đúng ngày phải nở!

         Một lễ cầu hôn thật đơn giản:

                  “Chiến tranh vui ít, lo nhiều

                    Biết còn sống sót mà chìu chuộng nhau?

                    Thôi thì dăm miếng trầu cau

                    Một chai rượu lễ có nhau trọn đời”

         Một “Tiệc Cưới” được người Thầy kính yêu, bạn đồng môn, đồng đội tổ chức ngay trong rừng “không giống ai”:

                    “Bằng hữu chung tay làm tiệc cưới

                      Vịt gà, cá mắm; xóm giềng cho

                      Tập trung nấu nướng vui như hội

                      Chiêu đãi bà con một bữa no...”

           Và  tất cả đều nghĩ:

                      “Thương yêu chẳng ngại lành hay dữ

                        Dự lễ Tân hôn chấp nhận phiền”.

            Sở dĩ có sự gắn bó hy sinh cho nhau trong mọi cảnh ngộ, bất chấp mọi gian nguy, bởi vì cái tình đã chín, cái Tâm đã đạt: "Bạn bè thuở trước sống nhân văn”:

                        “Ngăn dòng nước mắt lòng câm nín

                          Có biết ngày mai gặp lại không?”.

               Lại một “Đêm Tân Hôn” (trang 11) giữa rừng sâu quạnh vắng, giữa bao mối hiểm nguy đang kề cận - đã để lại cho nhau nhiều ấn tượng sâu sắc không thể nào quên, cho dầu: “Thuyền hoa theo nước về xuôi/ Sóng Tiền Giang nhớ thương ơi quê nhà!”:

                “(…) Gối đầu mình gối chung lòng

                           Màn trời, chiếu đất, động phòng tân hôn”

               Từ thuở mới gặp nhau “rụt rè, em rút tay buông, thẹn thùng”, đến khi “vắng nhau, trông đứng trông ngồi/ gặp nhau lưỡi líu nghẹn lời yêu thương”, rồi “cô dâu phụ bếp trông nồi bánh/ chú rể lăng xăng tiếp bạn hiền” là một chuỗi dài thương yêu nồng nàn, lãng mạn; cho nên dù trải qua bao thử thách gian nan - trong “đêm tân hôn”, tình nghĩa vợ chồng càng thêm sâu nặng:

                           “Giờ thì, bến buộc chặt thuyền

                             Nghiệp duyên có lẽ từ tiền kiếp xưa?”

                 Sau đêm tân hôn là một “Bữa Cơm Chiều” (trang 12) tiễn biệt: “Cơm chiều bữa cuối cùng nhau/ tiễn chồng vào chốn binh đao dặm trường” -  chiến tranh đã cướp đi của tuổi trẻ bao niềm hạnh phúc, bao ước mơ về một mái gia đình sum họp, ấm êm. Tâm sự của nhà thơ từ khi “Đưa Vợ Xuống Đò”(trang 13):

                          “Thấp thoáng đò ngang bờ ngóng đợi

                            Đằm đằm nhớ vợ bến đầy vơi

                        … Đò xuôi bao khúc, buồn bao khúc

                           Sóng khói sương mai khuất dạng người!”

                   “Đằm đằm nhớ” là nỗi nhớ đăm đắm, duy nhất - vừa nhớ vừa dõi mắt xa trông, nhưng bóng người thì biền biệt! Trước đôi mắt nhớ tưởng ngậm ngùi ấy, chỉ có “đò xuôi” lờ lững, lạnh lùng và “khói sóng sương mai” hiu hắt mà thôi: “Đò xuôi bao khúc, buồn bao khúc! Khói sóng sương mai khuất dáng người”.

              Dõi theo từng trang thơ trong “Vợ Tôi”, người đọc như được dõi theo suốt cuộc hành trình vào đời  mà nhà thơ đã sẻ chia với vợ, gởi gắm cho con, trải lòng cùng người thân, bè bạn - và chúng ta đã nhận ra một điều: Trong nhiều tháng năm yêu thương nhau, họ ít có dịp “ngồi nhìn nhau”, mà chỉ “nhìn về một hướng”. Đó là sự yên lành của Quê nhà! (nhà văn Saint Exupery đã định nghĩa: “Yêu, không phải là nhìn nhau, mà nhìn về một hướng”). Sống là yêu, và đặc biệt là yêu cuộc sống. Chính vì nhờ có một tình yêu chân thật, cao thượng, mà nhà thơ (và vợ) đã vượt qua được bao thử thách gian nguy, để có ngày được trở về “Đãi Rượu Bạn” (trang 42) sau những năm tháng dài đao binh:

                 “Đã lâu gặp lại bạn xưa

                   Mừng rơi nước mắt, mừng chưa thõa lòng

                   Quê nhà liền dải non sông

                   Mà lòng thì cắt chia lòng xót đau

             (…) Mình cùng có một quê hương

                    Vì sao không thể yêu thương nhau cùng?

                     Đã lâu giờ mới trùng phùng

                     Sao gay gắt cãi lý cùn, sự kia?

                     Máu xương cho cuộc phân chia

                     Giờ xương máu lại muốn chia phận người!

             (…) Rượu tình nghĩa xóa bại thành

                    Nhớ chi những chuyện chẳng lành ngày xưa?”

              Có thể nghĩ, 109 bài thơ là 109 lời tâm tình chân phác, chí tình, của một tâm hồn rộng mở thương yêu; nhìn đời bằng đôi mắt cảm thông sâu sắc, bằng cõi lòng độ lương, bao dung với tất cả! Điều đáng ghi nhận ở “Vợ Tôi” là từ những vần thơ đầy tâm trạng, đầy xúc cảm nhi nhiên ấy, giúp chúng ta nhận ra “Tình Yêu là một kho tàng kỷ niệm” vô giá (Honore De Balzac) đã làm thăng hoa cho đời sống, là “Chân lý cuối cùng trên cõi đời nầy” (Voltaire).

             Bài thơ cuối tập là “Dặn Vợ” (trang 116) - một lần nữa, những lời “dặn dò” chân trực đã thể hiện đầy đủ tính cách phóng khoáng của chàng trai Nam bộ & tâm hồn chơn chất của nhà thơ trước lúc đi xa; khiến chúng ta không khỏi bàng hoàng, cảm xúc:

             “Đừng báo tin buồn, đừng tiếc thương

               Ngủ yên, mình ngủ giấc vô thường

              Chiều trăng tiễn biệt anh vào đất

             Một cõi nhân gian thế đã xong

             Không có vòng hoa, chẳng điếu tang

             Cờ đèn, kèn trống, nhạc rình rang

             Buồn lòng lối xóm, gây phiền bạn

             Em nhớ lời anh lúc trối trăng

              Đưa anh về an nghỉ quê nhà

              Mộ đất đơn sơ cỏ với hoa

              Sáng rạch Ba Tàu nghe gió hát

              Chiều sông Bảo Định sóng tình ca

              Thì cũng chỉ là chuyện biệt ly

              Xưa nay vẫn thế sự thường khi

              Nắp quan khép lại - người thiên cổ

              Đường rộng anh về - lúc khởi đi

               Vĩnh biệt mình, vĩnh biệt các con

               Khói sương giăng kín phố Saigon

               Thân tâm thanh thản rời dương thế

               Rũ sạch việc đời, việc nước non…”

                 Nơi đây, xin được gởi đến nhà thơ lời đồng cảm sau cùng:“Chúc mừng anh đã có một cuộc tình đẹp & một người vợ tuyệt vời & một cuộc sống đẹp, giữa cõi tạm lắm nỗi ưu phiền, điên đảo!”

 

Từ trái sang: Nhà thơ Triệu Từ Truyền & Mang Viên Long

& Nhà thơ Trần Bảo Định & Nhà thơ Ngô Đình Hải (Cafe SEN  Saigon, tháng 10/2014 - ảnh Nguyễn Hữu Duyên)

Quê nhà, cuối  tháng 10 /2014

M.V.L (Bình Định)

Read more…