Nhà thơ Trịnh Bửu Hoài (An Giang)
Có ai yêu mùa đông?
Người ta nao nức đón đợi một làn gió bấc, một hơi sương lạnh để lòng cảm thấy khát khao những giọt nắng mùa xuân.
Mùa thu chầm chậm đi qua cho cây đủ thời rụng lá, cho người cảm nhận sự thay da của đất trời, và cũng bắt đầu cho nhịp sống của mình tăng tốc, hoàn thành sớm những ước vọng.
Thế mà năm nay, đã qua tháng áp chót, mùa thu vẫn nhởn nhơ trên ngàn cây nội cỏ, mùa đông dường như trốn biệt trong mây. Mưa. Mưa vẫn nối nhau đổ lên mặt đất, xối vào mùa nước rút những cơn rỗ mặt làm cho lũ cá lạc đường ra sông, chúng chẳng hiểu mình rời cánh đồng ấm áp có sớm quá không. Mưa tạt vào lòng người những cơn trái vụ, cây trái hoang mang thời điểm đâm chồi ra hoa kết trái. May mà nhờ có tay nghề lão luyện, khoa học kỹ thuật trợ giúp, con người bẻ ngoặt được những vòng sinh sôi của hoa trái theo ý mình.
Những cơn bấc đi đâu để cho những cơn bão tiếp nối nhau hoành hành mặt đất, phá hoại mùa màng, giết hại sinh linh. Hình như mùa đông đang trốn trong những vầng mây u ám đã làm nên bầu trời xám xịt như chực rơi xuống mặt đất. Mùa đông bây giờ ươn hèn như thế sao, chưa gì đã vội rét run trước khi mang cái lạnh phả xuống loài người và vạn vật. Sự nhút nhát của mùa đông đã giúp cho những cơn mưa rào gió lốc trở thành hung hãn bện cả bầu trời nầy thành dông bão tàn khốc.
Cho tới khi giao thừa đến, cuộc bàn giao giữa hai mùa cũng nhợt nhạt bởi mùa đông chỉ lấp ló ở cuối canh khuya khi mọi nhà đã yên giấc. Mùa đông không thể tháo chạy vì xấu hổ, nhưng cũng không dám xuất hiện vì sợ hãi. Sợ ánh mắt giễu cợt của con người, sợ sự hờn dỗi của những chiếc áo ấm vẫn còn máng trên tường, sợ những lộc non chồi lá đang ngóng sương trên cành, sợ những cơn mưa trái mùa làm rách nát áo mình. Mùa đông đành lặng lẽ khăn gói ra đi mang theo lời trách móc của thế gian. Mùa xuân lại về, dễ dàng bừng sáng trong niềm hân hoan của con người nhưng cũng vương chút ngỡ ngàng khi trên môi người thiếu nữ không còn thắm màu son lạnh. Những ly kem ngũ sắc không đủ phà hơi mát vào buổi tàn đông. Nắng ấm bừng lên trong nắng chớ không phải là trong sương lạnh hằng năm. Nàng Xuân thoáng ngỡ ngàng khi nhận ra thi nhân đang đứng ngay bên cửa, chưa chịu bước qua thềm năm mới như đang còn luyến lưu điều gì.
Nàng Xuân:
- Chàng vào đi, đã đến phút giao thừa.
Thi nhân:
- Giao mùa chưa mà giao thừa?
Nàng Xuân bẽn lẽn lắc đầu:
- Ta chẳng thấy mùa đông ở đâu nên cứ bay xuống đúng thời khắc của mình. Ta phải mang cái đẹp và niềm vui đến mọi người, không thể trễ hẹn được. Thôi, chàng cứ đi tìm mùa đông mà hỏi tội đi.
Thi nhân trố mắt nhìn nàng xuân. Nàng vẫn đẹp vẫn trẻ như năm nào, nàng đã bất tử nhưng nhan sắc nàng không thể bất biến. Đôi má hồng nhưng không đủ tươi, bờ môi đỏ nhưng không còn thắm, ánh mắt biếc nhưng thiếu chút long lanh, tà áo bay bay nhưng chưa đủ quyện vào thướt tha… Chẳng biết nàng có nhận ra điều đó trong những bước chân hồn nhiên và nụ cười rạng rỡ của mình. Chàng nhận ra người mình luôn ngợi ca hôm nay thiếu sức lan tỏa thu hút hồn người. Chẳng lẽ là do thiếu… hơi của chàng Đông! Không còn một chút lạnh cho má xuân hồng, một chút sương cho bờ môi thắm, một chút ướt mềm cho mắt long lanh, một chút gió thầm cho dáng mộng thướt tha.
Mùa đông đã đi vào thi ca với biết bao cảm xúc của thi nhân, nhạc sĩ cùng những rung động tuyệt diệu của trái tim con người. Tuy miền Nam không có bốn mùa rõ rệt, nhưng mùa đông vẫn trải đầy sức sống trên chồi xanh lộc biếc để cây nứt vỏ đơm hoa kết trái. Sau một mùa thu đẹp dịu dàng, mùa đông cuồn cuộn sức sống với gió bấc sương mai làm cuộc phục sinh cho vạn vật rực rỡ muôn hương vạn sắc bừng lên trong nắng ấm đón chào mùa xuân. Không bao giờ mùa đông bỏ quên vai trò và sứ mạng của mình. Nhưng bây giờ mùa đông ở đâu?
Trời đã vào xuân... Thi nhân bỗng rùng mình khi cảm nhận mùa đông vừa lướt qua hồn mình bằng cơn gió lạnh muộn màng.
Thi nhân vội hỏi:
- Chàng Đông phải không?
Một sự im lặng trải dài đến mênh mông. Bầu trời biếc xanh với những vầng mây trắng. Chợt một bóng áo xám lung linh từ xa vụt đến gần rồi từ gần vụt bay xa như ảo ảnh cợt đùa với thi nhân.
- Ngươi biết vì sao mùa sang mà ta không đến? Ta đau buồn lắm chứ! Giờ đã qua thời khắc giao mùa mà ta vẫn còn luyến tiếc trần gian chưa đi được. Có ai hiểu cho nỗi lòng ta!
Bồi hồi giây lâu, chàng Đông nói tiếp:
- Mỗi năm, cứ sau mùa-thu-trong thì ta đến theo vòng luân chuyển của đất trời. Nhưng năm nay chẳng còn mùa-thu-trong mà là mùa-thu-đục. Con người đang đốt lửa từ trong lòng mình cho đến mặt đất. Từ mảnh vườn nhỏ nhoi cho đến cánh rừng xanh bạt ngàn đang dần bị hủy diệt. Mùa thu chẳng những bắt những chiếc lá vàng lìa cành mà còn phải trút cả những đám lá xanh. Khắp nơi gieo rắc khói bụi, ô nhiễm nên ta bây giờ không còn đủ sức dọn dẹp nữa. Bản thân ta cũng chìm trong ô uế và nóng bức thì làm sao toát ra nổi cái lạnh cho muôn loài và vạn vật. Ta xin lỗi, ta vẫn hiện diện nhưng không ai còn nhận được mặt ta, cảm nhận được tâm hồn ta đang trải rộng chốn nhân gian. Ta bất lực như một tên hèn nhát. Ta trông nàng Xuân đến từng giây từng phút để giải thoát cho mình. Nhưng khi nàng Xuân đến ta phải ra đi, lòng chạnh buồn vì không san sẻ được niềm vui chung với mọi người. Hồn ta vô cùng lưu luyến, tay ta nắm níu chẳng buông nhưng không thể cưỡng lại qui luật. May sao gặp được thi nhân để ta trút nhẹ nỗi lòng, tìm lại chút thanh thản mà bước đi và có can đảm quay lại vào năm sau. Xin thi nhân thông cảm và tha thứ vì ta đã làm mất nguồn cảm hứng và cắt đi những dòng thơ của người. Hi vọng lần tái ngộ mùa sau mọi người giúp ta trở lại bản-lai-diện-mục của mình.
Thi nhân thẫn thờ trước tâm sự của chàng Đông. Không còn vần thơ nào bay đến, chàng đành viết lại câu chuyện nầy.
T.B.H
Nhà thơ Như Hoài (Khánh Hòa)
LỜI YÊU
Buổi người ta nói yêu
Tình mang lời hoa bướm
Buổi người ta đang yêu
Nghe lời tình đượm mật
Nồng nàn từ ánh mắt
Rộn ràng từ con tim
Cho men tình ngây ngất
Cho ngọt lời yêu thương
Buổi người ta chán chường
Thời không buồn lên tiếng
Thời từng câu hà tiện
Một vài lời cho nhau.
NHỚ
Nhớ người như thể cơn mưa
Suốt xuyên muôn hạt cho vừa đất đai
Rừng mênh mông - Biển nối dài
Đếm sao hạt nhớ chen ngoài hạt mưa.
HÃY XEM LÀ KỶ NIỆM
Một chút nhớ khơi nguồn về kỷ niệm
Anh bên em trong những tháng năm dài
Dù muốn dù không cũng chẳng dễ phôi phai
Ly cà phê ta chia nhau giọt đắng
Nụ hôn đầu lịm say vị mặn
Bờ môi tình dào dạt sóng yêu
Kỷ niệm chợt về trong hắt hiu
Bây giờ bóng anh miền ngút ngái
Khoảnh khắc vời xa như tìm lại
Về qua se sắc mảnh hồn đau
Chút tình buồn ta dành lại cho nhau
Thì thôi nhé hãy xem là kỷ niệm.
DỬNG DƯNG
Anh đừng như phố dửng dưng
Bỏ em thơ thẩn bước chân vô hồn
Anh đừng là phố lòng vòng
Em thành con nắng lông bông bên đường
Anh đừng quên bẵng người dưng
Dầu gì một chút bâng khuâng cũng tình
Anh đừng để lạc lõng mình
Cuộc yêu chưa cạn phiêu linh đã dừng
Anh đừng như phố dửng dưng
Bỏ em thơ thẩn bước chân vô hồn.
N.H
Trời chiều đổ bóng xuống hàng cây ven đường che mát cả những thửa ruộng gần đó. Cái bóng của tôi cũng nghều ngào chạy trên mặt đường cùng những vòng xe. Tôi thường đạp xe từ trường về nhà mỗi dịp cuối tuần. Một vài người đang đủng đỉnh chạy tập thể dục dọc đường. Vùng trung du dường như trời tối nhanh hơn, qua con dốc trước mặt là tôi cũng được nửa đường về nhà. Những cái xe lao nhanh như đang hối hả về nhà cho kịp tối. Tôi gò lưng lấy đà vượt dốc, tới lưng chừng thì gặp một chị đang loay hoay với cái xe thồ dây khoai lang to tướng bị đổ. Mồ hôi chị nhễ nhại. Có lẽ chị đánh vật với nó từ lâu rồi. Thấy tôi đi tới, chị nhìn với ánh mắt như cầu cứu. Tôi đỗ xuống cũng vừa lúc chị bỏ cái khăn bịt mặt ra và nói như cầu cứu:
- Em làm ơn! Đẩy giúp chị lên dốc với!
Chị cầm lái, tôi nâng phía sau sọt dây, cả hai phải cố gắng lấy sức mới dựng được chiếc xe lên. Rồi tôi và chị cùng đẩy xe lên dốc. Ở đằng sau tôi nghĩ bụng: nặng thế này mà mình chị làm sao qua nổi dốc, chị thật là khỏe. Lên đến đỉnh dốc thì tôi cũng phì phò ra cả tai. Chắc tại sinh viên lâu không làm nặng nên mới thế. Chị rối rít cảm ơn bảo tôi xuống lấy xe chị đứng đợi trên dốc. Tôi bảo chị cứ đi trước rồi tôi sẽ đuổi kịp. Giữ cho chị lên xe trôi dốc rồi tôi quay xuống lấy xe. Trên đường ai nấy đều hối hả. Lúc chị bị đổ xe tôi thấy cũng có một vài người ngoái đầu nhìn như một sự tò mò rồi đi. Tôi đâm suy nghĩ và nhớ lại cái hôm chứng kiến pha tai nạn liên hoàn của mấy chiếc xe máy. Rồi họ cãi cọ, đổ lỗi cho nhau vì cũng không ai bị nặng lắm. Hóa ra vì họ nhìn thấy có tờ tiền rơi ở vệ đường nên cùng phanh gấp lại để nhặt, cả mấy xe cùng chổng kềnh. Khi cả mấy người cùng chạy lại nhặt tờ tiền thì mới đề ngớ người ra: Tiền giả, đúng hơn là tờ tiền âm phủ được làm giống như tiền thật. Không phải cãi nhau để chia tiền, họ quay ra đổ lỗi cho nhau. Nghĩ mà buồn cười. Khi đạp kịp chị tôi hỏi:
- Ngày nào chị cũng đèo nặng thế này à?
- Ừ! Mình về tận ruộng mua, tối về lại san ra cho được mớ, sáng lại đi bán sớm.
- Đi xa thế sao chị không rủ ai? Buôn có bạn, bán có phường mà.
- Có một chị nữa. Nhưng hôm nay, nhà chị ấy có việc.- Chị vừa nói vừa thở.
- Thế còn chồng chị…?- tôi thoáng thấy chị buồn, rồi chị kể cho tôi nghe.
Chuyện trò rồi tôi mới biết chị lấy chồng ở xã bên, đã có hai con, đứa lớn đã học lớp ba. Vợ chồng chị mới ra ở riêng nên cũng vất vả, cố gắng vay mượn làm được ngôi nhà ba gian. Bây giờ lại lo toan làm lụng kiếm tiền trả nợ. Chị bảo:
- Vất vả nhưng vợ chồng thương yêu nhau, cùng bảo nhau làm ăn, nuôi con cái, sớm tối có nhau cũng là hạnh phúc rồi. Vậy mà ông trời cũng có cho chị hưởng cái hạnh phúc nhỏ nhoi ấy đâu.
Tôi hơi ngạc nhiên, lẽ nào chồng chị lại rượu chè cờ bạc, hay phải đi làm ăn xa? Tôi tò mò hỏi:
- Chắc chồng chị không tâm lý à?
- Không! Anh ấy rất thương yêu vợ con, lại chịu khó. Anh ấy luôn tranh làm hết phần của chị.
- Vậy sao chị lại đi mình thế này? Hay anh ấy đi làm xa?
- Ừ! Anh ấy đi rất xa.
Trông chị bùi ngùi tôi lại càng thắc mắc, chẳng nhẽ chồng chị không về? Chị kể tiếp:
- Cuộc sống khó khăn, anh ấy đi làm ở công trường đá, vất vả chút nhưng lương cao. Lúc nào anh ấy cũng vì gia đình, muốn kiếm nhiều tiền để vợ đỡ vất vả, cho con bằng bạn bằng bè. Chị bảo anh đừng đi xa, tìm việc gì gần nhà thôi, ở nhà vợ chồng rau cháo có nhau còn hơn có được chút tiền mà phải xa nhau. Nhưng anh ấy cứ khăng khăng bảo chỉ làm tạm một thời gian, kiếm ít tiền kha khá trả đỡ nợ thì về.
Chị ngừng lại, lấy sức đạp qua đoạn dốc, đôi chân chị tạo những vòng quay chầm chậm, nhìn thì tưởng uể oải nhưng dứt khoát, mạnh mẽ. Tôi thấy mắt chị ươn ướt, chẳng biết đó có phải là mồ hôi. Chút nắng quái buổi chiều rọi vào khiến mắt chị long lanh. Sợ chị xấu hổ, tôi đưa mắt nhìn lên. Phía trước mọi người đi lại tấp nập, một cặp vợ chồng trẻ đèo nhau rất tình tứ. Trên trời, từng đám mây như đang đua cùng đàn chim bay về tổ. Tôi thấy chị đưa tay quệt ngang mặt như lau mồ hôi.
- Thế anh chị trả được nhiều chưa ạ? Bao giờ thì anh ấy về ạ? - tôi hỏi.
- Anh không về nữa.
Giọng chị chùng xuống, nước mắt bắt đầu ứa ra. Chị lại kể cho tôi nghe trong nước mắt. Trong câu chuyện bị đứt đoạn bởi những tiếng nấc, những lúc chị lấy sức đạp lên dốc, tôi mới biết chồng chị làm cho tư nhân, bị tai nạn lao động ở công trường đá. Cũng tại không có bảo hộ lao động, anh bị thương nặng ở đầu, nằm viện đến cả tháng trời; tốn rất nhiều tiền của. Chị đã phải bán hết đồ đạc, chạy vạy vay mượn khắp nơi vậy mà vẫn không cứu được anh. Chị vẫn áy náy vì nhà quá nghèo. Chị bảo giá có tiền thì chắc cũng cứu được anh. Tôi chẳng biết nói thế nào với chị, chỉ biết động viên thôi thì tại cái số mình thế, dù sao cũng phải cố gắng mà sống. Sống vì con cái. Nhắc đến con, chị lại kể:
- Chẳng biết ông trời thử thách hay trừng phạt chị nữa. Mà chị có làm điều gì thất đức đâu. Nhờ trời chị có được hai đứa con để bầu bạn. Vậy mà chúng cứ ốm đau suốt, chị biết cũng tại mình nghèo quá, từ lúc mang thai đã chẳng được bồi bổ gì nên chúng ốm từ trong bụng mẹ. Dăm bữa nửa tháng lại đi viện. Mà em biết đấy, xảy nhà ra thất nghiệp, đi viện thì đủ thứ tiền.
Tôi nghe mà xót xa. Tôi hiểu tình cảnh của những người phải đi viện là như thế nào. Tôi đã từng phải đi chăm người nhà ở bệnh viện; nào là viện phí, tiền thuốc, tiền ăn, tiền bồi dưỡng… nhà nào khá giả thì bệnh nhân còn sướng, chứ nghèo thì… trăm đường khổ. Có lẽ ông trời như thử thách chị thật. Anh mất đi, còn mình chị, đúng là trăm dâu đổ đầu tằm. Chị lo toan, chạy vạy xoay đủ nghề, nào là gánh gạch, phu hồ, chợ búa đủ thứ, kể cả nhặt rác. Nhiều lúc mệt mỏi chị cảm tưởng mình gục ngã, khổ cực quá đến nỗi có lúc chị không muốn sống nữa. Chị thấy đời sao mà cùng cực bất công với mình thế? Nhưng cứ hễ chán nản, nghĩ đến con chị lại gắng gượng, chị lại thấy cần phải sống. Chị bảo dù có mệt đến mấy, mỗi khi về nhà, hai đứa con chạy ra đón, nhìn nụ cười ngây thơ vui vẻ của chúng là mệt mỏi tan biến hết. Và cứ thế chị sống. Tôi hỏi:
- Chị làm quần quật thế, nhỡ ốm thì sao?
Chị cười xòa:
- Nhà nghèo nên sợ không dám ốm em ạ! Nói vậy chứ nhiều khi cũng mệt mỏi, cảm cúm hay kể cả nóng sốt, chị cố gượng dậy, đạp xe toát mồ hôi là khỏi. Chỉ khi không thể vục dậy được chị mới đành chịu. Chứ hơi một tí đã nằm nhà thì chả có cháo mà cho con ăn!
Nhìn chị cười khiến tôi cũng vui lây. Tôi thắc mắc chả nhẽ người như
chị mà không có ai để ý?
- Chị không định đi bước nữa à?
- Cũng có mấy người đến muốn rổ rá cạp lại, nhưng chị không đồng ý. Nhỡ gặp người không tốt thì… Hai đứa con là niềm hạnh phúc cuả chị rồi. Thế còn em, chắc cũng có người yêu rồi nhỉ?
Tự nhiên chị hỏi vậy khiến tôi hơi chột dạ. Tôi cũng không biết nói thế nào nữa. Chúng tôi mới chia tay nhau. Tình yêu sinh viên của chúng tôi bây giờ khác với chị nhiều lắm. Lớp trẻ chúng tôi yêu hoặc bỏ nhau có khi chỉ từ những lý do rất vớ vẩn, cũng có khi chỉ là để thỏa mãn sự tò mò trò chơi xác thịt. Đang chưa biết nói sao thì chị reo lên:
- Nhà chị kìa!
Tôi hướng về xa xa dưới chân đồi, một ngôi nhà trăng trắng nhỏ bé lộ ra nổi bật giữa màu cây đang chuyển sang nâu xám buổi chiều tà. Từng lọn khói bay lên, bay lên tạo một cảm giác thật ấm áp. Nơi đó, các con chị đang mong ngóng. Có lẽ chỉ mới nhìn những lọn khói kia thôi, chị cũng thấy hạnh phúc lắm rồi.
* * *
Rất nhiều tuần sau, tôi thường cố ý đạp xe thật chậm qua con dốc xem có gặp chị nhưng không thấy. Có thể chị vẫn ở đằng sau, hay chị đã qua con dốc? Hoặc biết đâu chị đã chuyển sang nghề khác, có được một công việc tốt hơn. Cứ mỗi lần nhìn thấy ai đó lam lũ, tôi lại nghĩ đến chị?
T.Đ.H
Một phút vắng anh em buồn biết mấy
Trời không mưa sao nghe lạnh trong lòng
Chiều Phan Thiết thấm dần trong nỗi nhớ
Bóng hình ai dan díu mối tình si
Gió lạnh bay vèo rơi qua góc phố
Nỗi cô đơn gặm nhấm phía xa xăm
Tình vẫn đẹp sao người đành xa thẳm
Sóng trong lòng nghe thức dậy tìm ai.
V.T.N
Nhà thơ Vĩnh Tuy (Bình Định)
Câu chuyện cuối năm
Mải mê cơm áo phương xa
chiều nay về với quê nhà
cuối năm!
Giữa phố ai biết trăng rằm
ngày với tất bật
đêm thăm thẳm dài
vết bùn còn xám trên vai
tiếng quê giữa phố
ngỡ ai gọi mình!
Ngày xưa...
vừa chớm bình minh
người gốc rạ, cứ thiệt tình mời nhau
gạo, muối, chục trứng, buồng cau...
đèn dầu chụm lại góp nhau. Chợ làng!
Ngõ quê
giờ đã thênh thang
những nếp nhà cũng đàng hoàng hơn xưa
gặp nhau chào hỏi, dạ thưa
mặt mừng tay bắt như vừa hôm qua!
Ấm lòng những đứa con xa
chiều nay, ngồi giữa quê nhà
cuối năm!
Kí họa đêm mưa
Đêm mưa
Đàn mối lao xao đôi cánh mỏng
Ánh điện lung linh dẫn dụ những đam mê
Đêm mưa
Cây hoa ban lạc phố thấm thía nỗi cô đơn
Gửi vào gió những phong thư màu huyết dụ
Đêm mưa
Con thạch sùng rời khỏi bóng đêm
Tự huyễn hoặc mình để thăng hoa ngây ngất
Giữa cơn mưa
Một ánh chớp lóe lên
Chiếc áo màu mưa rách toạc
Hàng cây run rẩy
Đàn mối bất lực đánh rơi đôi cánh
Con thạch sùng trốn vào hốc tối, bỏ mặc giấc mơ
Đêm mưa
Một tiếng thở dài rơi sau ô cửa
Mưa cứ rơi... mặc đời bão dông.
Ta về qua giấc mơ xưa
ngày xưa ơi ngày xưa
cái thời thỏ con biết hát
con kiến gảy đàn
ếch gõ trống tình tang...
ngày xưa ơi ngày xưa
con chuồn chuồn vội bay đi mãi
để em dỗi hờn
ta tặng em chú cào cào cỏ non
những đêm hè nhìn trăng qua cửa sổ
chú Cuội ngồi bỏ đàn trâu ăn lúa
trái thị thơm lừng
rụng vào giấc mơ ngoan
ta về qua giấc mơ xưa
con cào cào, xưa thật xưa rồi
thị chín đầy cành nhưng đâu còn cô Tấm
để ta thì thầm: đừng rụng nhé, thị ơi!
Tôi về với tôi
Chiều nay
nước ngập trắng đồng
tôi ngồi, thương cả cơn dông phía nguồn
Bọt bèo
theo nước đi luôn
vướng vào bờ cỏ, nỗi buồn không tên
Nhớ nguồn
đàn cá bơi lên
có người mê mải như quên lối về
Ngày kia rũ bỏ cơn mê
theo dòng nước ngược tôi về với tôi!
V.T
CÁCH NHẬP COMMENT TRÊN HƯƠNG QUÊ NHÀ
Đầu tiên, nhấp chuột vào ô Nhập nhận xét của bạn rồi viết comment. Viết xong, nhấp chuột vào ô Tài khoản Google. Sau đó nhấp chuột vào Tên/URL thì sẽ hiện ra 2 ô. Ô phía trên, ghi Họ và tên của bạn. Ô phía dưới, ghi dòng chữ:huongquenha.com
Cuối cùng, nhấp chuột vào ô Tiếp tục và nhấp chuột tiếp vào ô Xuất bản là xong. (Nếu bạn đã có sẵn Tài khoản Google, thì sau khi viết comment, chỉ cần nhấp chuột vào ô Xuất bản là thành công)